Stikstof legt een zwaardere druk op de natuur dan eerder aangenomen

SSara 2 september 2023 07:47

Nieuw onderzoek toont aan dat de Nederlandse natuur gevoeliger is voor stikstofdepositie dan eerder werd gedacht. De gemiddelde kritische depositiewaarde, die aangeeft hoeveel stikstof de natuur kan verdragen zonder schade, wordt verlaagd. Hierdoor moeten de stikstofuitstootwaarden verder verlaagd worden om de natuur te beschermen.

Nederlandse natuur gevoeliger voor stikstof

Het onderzoek, uitgevoerd door Wageningen Environmental Research, Planbureau voor de Leefomgeving en Onderzoekscentrum B-WARE, heeft een gemiddelde verlaging van 19,0 kilogram stikstof per hectare per jaar naar 17,7 kilogram voor alle natuurtypen die stikstofgevoelig zijn aan het licht gebracht. Dit betekent dat de eerder vastgestelde capaciteit van de natuur om stikstof te verwerken, lager is dan aanvankelijk werd aangenomen. Hierdoor zullen de stikstofuitstootwaarden verder verlaagd moeten worden om de natuur te beschermen.

Verschillende impact op diverse natuurtypen

Het effect van stikstofdepositie varieert afhankelijk van het natuurtype. In Nederland herbergen we 84 verschillende natuurtypen, waarvan 67 gevoelig zijn voor stikstofdepositie. De kritische depositiewaarde (KDW) is voor 64 van deze natuurtypen hetzelfde gebleven, terwijl deze voor 32 natuurtypen verlaagd is en voor 2 natuurtypen juist verhoogd is. Een lagere KDW betekent dat deze natuurtypen al schade ondervinden bij lagere stikstofniveaus dan eerder werd gedacht.

Reeds vorig jaar werd duidelijk dat een aantal depositiewaarden verlaagd zou moeten worden. Recent internationaal onderzoek heeft dit bevestigd en heeft geleid tot een gedeeltelijke verlaging van de KDW op Europees niveau. Het onderzoek, uitgevoerd in opdracht van de Verenigde Naties, is gebaseerd op langlopende veldexperimenten. Deze experimenten helpen ons om een beter inzicht te krijgen in de invloed van stikstof op de natuur op lange termijn.

Wieger Wamelink, een ecologisch onderzoeker van Wageningen Universiteit & Research, legt uit dat stikstof die in natuurgebieden neerdaalt, jarenlang in de bodem en in planten blijft hangen en zich daar opbouwt. Dit leidt tot een toenemende verzuring van de bodem. Langdurige veldexperimenten, zoals het onderzoek dat in opdracht van de VN is uitgevoerd, laten duidelijk zien welk effect dit heeft op de natuur. Hieruit blijkt dat de natuur al schade ondervindt bij lagere stikstofniveaus dan eerder werd gedacht.

Nieuwe modellen voor stikstofgevoeligheid

Naast de empirische gegevens uit veldexperimenten zijn ook modellen gebruikt voor het berekenen van de KDW's voor de Nederlandse natuur. Voor deze berekeningen zijn dezelfde modelresultaten gebruikt als bij de laatste update van de KDW elf jaar geleden. Wamelink merkt op dat de wetenschappelijke ontwikkelingen voor nieuwe modelberekeningen snel gaan. Er wordt momenteel gewerkt aan een alternatieve methode die nog enkele onzekerheden kent. Deze worden in een ander onderzoek verder verfijnd. Deze nieuwe methode kan mogelijk nog lagere KDW's opleveren.

Meer artikelen

Lees ook

Hier zijn een aantal interessante artikelen op andere sites uit ons netwerk.